PorcuBI – Power BI – Business Intelligence

PorcuBI

Toegankelijkheid in Power BI

Verbeter de Toegankelijkheid van Power BI rapporten

Bij het bouwen van Power BI rapporten is het belangrijk om te onthouden dat er geen universele oplossing is die altijd voor alle bedrijven en teams werkt. Elke organisatie en haar gebruikers hebben specifieke behoeften, doelen en eisen aan rapporten om data-gedreven beslissingen te kunnen nemen.

In het verleden heb ik artikelen geschreven over verschillende technieken die helpen om gebruikersvriendelijke rapporten te bouwen zoals storytelling, voor een doelgroep ontwerpen,data gedreven rapport design, and design best practices. Tot nu toe hebben we niet gesproken over de toegankelijkheid van Power BI-rapporten. Door te ontwerpen met alle gebruikers in gedachten, inclusief mensen met visuele of motorische beperkingen, kunnen we rapporten veel inclusiever en effectiever maken.

Kleur High Contrast

Tijdens mijn speurtocht naar toegankelijkheid en het ontwerpen van Power BI-rapporten, kwam ik heel wat informatie tegen die benadrukte hoe het ontwerp verbeterd kan worden voor een betere toegankelijkheid. Heb je tips of meer informatie die je graag wilt delen? Neem gerust contact met mij op!

Power BI - Ingebouwde functies voor toegankelijkheid

Power BI biedt verschillende toegankelijkheidsfuncties; sommige zijn ingebouwd en vereisen geen configuratie van de rapport ontwikkelaar, terwijl andere enige configuratie nodig hebben om goed te werken.

Toegankelijkheidsfuncties in Power BI

Ingebouwd, geen configuratie nodig

  • Toetsenbordnavigatie (opmerking: je moet wel de tabvolgorde goed zetten)
  • Screenreader compatibiliteit
  • Weergave met hoog contrast
  • Focusmodus
  • Gegevens weergeven als tabel

Ingebouwd, configuratie vereist

  • Tab volgorde
  • Alt-tekst
  • Titels & labels
  • Toegankelijkheidsthema’s
Geïnteresseerd in een overzicht van toegankelijkheidsfuncties in Power BI? Microsoft heeft hier een overzicht geplaatst.

Toetsenbordnavigatie en Tab volgorde

De eerste twee functies zijn toetsenbordnavigatie (ingebouwd) en tab volgorde. Nadat ik meer over deze functies heb geleerd, besefte ik dat de meeste rapporten die ik in het verleden heb ontworpen waarschijnlijk niet goed werken met toetsenbordnavigatie. Simpelweg omdat ik nooit rekening heb gehouden met de tabvolgorde (omdat ik me er niet van bewust was dat dit veranderd kan worden).

Toetsenbordnavigatie

Power BI-rapporten en visuals kunnen worden genavigeerd met behulp van toetsenbordsnelkoppelingen. Om de meest gebruikte toetsenbordsnelkoppelingen in Power BI te openen, druk op Shift + ?. Hiermee wordt een pop-up geopend waarin alle beschikbare snelkoppelingen worden weergegeven. Microsoft biedt ook een overzicht van alle snelkoppelingen [hier].

Enkele van de snelkoppelingen die ik erg handig vind:

  • Ctrl + F6 = Focus verplaatsen tussen secties (nadat je dit hebt ingedrukt, kun je de pijltjestoetsen gebruiken om te navigeren).
  • Ctrl + Shift + F11 = Visuals weergeven als tabellen (dit zal alle visuals in tabellen veranderen, tenzij het al een tabel is, dan blijft het een tabel).
  • Enter / Esc = Als je bijvoorbeeld een visual wilt filteren, kun je deze eerst selecteren en vervolgens met ENTER “binnenstappen”. Daarna kun je met de pijltoetsen in de visual navigeren. Met ESC kun je weer terugkeren naar de selectie van de visual in zijn geheel.
  • Ctrl & Spatie = Meerdere datapunten selecteren nadat je een visual hebt geselecteerd.
Visuals Tabellen

Tab volgorde

Nadat ik de toetsenbordnavigatie had ontdekt, ontdekte ik al snel dat er iets in mijn Power BI-rapport niet werkte zoals verwacht.
  • De selectie van de visual leek willekeurig
  • Vormen werden geselecteerd
  • De titel (een tekst binnen een vorm) kon niet worden geselecteerd. Dit was ook een probleem toen ik een schermlezer gebruikte omdat deze de titel niet “zag”.
A picture showing a Power BI dashboard with the current tab order shown in numbers.
Tab volgorde gevisualiseerd

De tab volgorde aanpassen

Het aanpassen van de tab volgorde is niet moeilijk zodra je weet waar je de instelling kunt vinden. Navigeer naar het selectievenster, als je het niet aan de rechterkant van het scherm ziet, kun je het activeren door naar Weergave (Ribbon) te gaan en vervolgens te klikken op Selectie.

Na het openen van het selectievenster zie je bovenaan de opties “Layer order” en “Tab order“. Door te klikken op “Tab Order” kun je de elementen van het rapport in een logische volgorde neerzetten (beginnend linksboven en eindigend rechtsonder).

Toen ik het selectievenster opende, ontdekte ik snel nog iets anders wat ik blijkbaar in het verleden niet had gedaan. Bijna al mijn vormen en visuals hadden dezelfde naam, wat het moeilijk maakte om elementen logisch te herschikken. Mijn eerste stap was dus de namen wijzigen.

Na het wijzigingen van de namen was het rangschikken snel gedaan.
De tab volgorde aanpassen is dus niet moeilijk maar maakt wel een enorm verschil voor een gebruiker die gebruik maakt van toetsenbordnavigatie.

Power BI Selection Pane
Selection Pane in Power BI
Power BI Tab Order Pane
Tab Volgorde in Selection Pane

Een statische achtergrond (zonder shapes) en groepering opheffen

Terwijl ik aan de tabvolgorde werkte, worstelde ik met de vormen die ik gebruikte om een deel van het rapport te ontwerpen. In het oorspronkelijke rapport plaatste ik bijvoorbeeld 4 vormen boven elke visual om een kleurenbalk na te bootsen. Achter elke visual voegde ik ook een iets grotere witte vorm toe om wat meer witruimte te creëren (wat trouwens nu ook mogelijk is in Power BI zelf!). Je kunt deze vormen verbergen in het “tab order” venster (klik op het oog naast de naam).

Ik heb uiteindelijk besloten om een achtergrondafbeelding toe te voegen. Op deze manier heeft het rapport minder elementen en voorkom ik dat er per ongeluk iets verschuift.

Door een achtergrondafbeelding toe te voegen in plaats van vormen, heb ik 8 elementen uit mijn rapport verwijderd. (Tip: je kunt een .svg- of .bmp-bestand als achtergrond gebruiken; ik ontwerp deze rechtstreeks in PowerPoint of Figma en importeer ze naar het canvas).
Ik ontdekte nog iets anders tijdens het gebruik van een schermlezer. Voordat ik de vaste achtergrond had toegevoegd, had ik mijn vormen en elementen gegroepeerd om te voorkomen dat ze per ongeluk zouden verschuiven. Dit veroorzaakte echter problemen met de toetsenbordnavigatie, en de screenreader kon de informatie niet lezen (De schermlezer gaf als reactie op de gegroepeerde elementen “3 items gegroepeerd”, wat correct is, maar niet de informatie die ik zocht).

Power BI Background in Power BI
Achtergrond (in PowerPoint)

Optie voor hoog contrast

Power BI (online) biedt de mogelijkheid om het contrast van het rapport te wijzigen. Door te klikken op Weergave en vervolgens op “Hoog contrastkleuren,” worden er 4 contrastopties weergegeven. In dit voorbeeld heb ik gekozen voor “High contrast white”, wat resulteert in een zwart-wit rapport.

Op deze manier kun je direct controleren of alle visuals nog steeds de gewenste informatie weergeven. In mijn voorbeeld merkte ik dat één visual de informatie niet duidelijk weergaf nadat de kleur was verwijderd. Ik heb dit opgelost door datalabels aan de visual toe te voegen.

A picture a Power BI report with high contrast
Hoog contrast in Power BI

Alternatieve tekst

Het toevoegen van alternatieve tekst (ook wel bekend als alt-tekst) aan elk element is belangrijk om de toegankelijkheid te waarborgen voor gebruikers met screen readers. 

Je kunt alternatieve tekst toevoegen aan elk element in Power BI door de sectie
Opmaak te selecteren en vervolgens de sectie “Alt-tekst” te openen. Let op: de tekst mag niet meer dan 250 tekens bevatten.

Goed om te weten: je kunt de alternatieve tekst dynamisch maken met behulp van DAX door op de fx-knop naast het tekst vak te klikken.

Alt text in Power BI
Voeg altijd alternatieve tekst toe

Betekenisvolle titels en ondertiteling

Bij het maken van visuals in Power BI wordt standaard een titel gegeven. Deze titel beschrijft de toegevoegde kolommen en maatregelen (bijvoorbeeld: Verkooporder per jaar). Zo’n titel geeft de eindgebruiker een idee over de gebruikte gegevens in het rapport. Echter, het biedt geen context of indicatie van de mogelijke inzichten die zijn gecreëerd.

Bij het gebruik van dynamische (sub)titels in Power BI-rapporten kun je de eindgebruiker door de gegevens leiden en een voorbeeld van het resultaat geven zonder dat de gebruiker de visuals zelf hoeft te analyseren. Eindgebruikers zijn meestal op zoek naar inzichten om de volgende stap te zetten, in plaats van het graven door gegevens en het onderzoeken van verschillende aspecten van de verstrekte visuals.

Titel Dynamisch

Power BI toegankelijkheidsthema's

Naast de optie Power BI online optie voor hoog contrast biedt Power BI tijdens het maken van een rapport ook 5 toegankelijkheidsthema’s die kunnen worden gekozen. Het is belangrijk om te weten dat de thema’s alleen visuals zullen veranderen die nog niet zijn aangepast (bijvoorbeeld, wanneer je ervoor kiest om de balken van een grafiek in verschillende kleuren te kleuren). Als je de kleur van je visuals al hebt aangepast, kun je altijd op “Terugzetten naar standaard” klikken.

Power BI Accessibility themes
Power BI toegankelijkheidsthema's
Power BI Accessibility themes comparison
Een overzicht van de toegankelijkheidsthema's

Welk kleurenschema kan ik gebruiken?

Verschillende tools, browser-add-ons, en websites kunnen je helpen controleren of je Power BI-rapport toegankelijk is voor mensen met een visuele beperking. Een website die ik gebruik om mijn rapporten te controleren is www.color-blindness.com. Je kunt een screenshot van het rapport uploaden en de zichtbaarheid testen.

Een snelle controle kan ook de “squint test” zijn. Dim het helderheidsniveau van je scherm en knijp je ogen samen. Kun je nog steeds de belangrijkste onderdelen van het rapport zien? En als je de helderheid verlaagt, zie je dan nog steeds het verschil tussen elementen in een visual?

Uiteindelijk is het ook echt belangrijk om te controleren met de eindgebruiker. Wat zijn hun behoeften en wat is hun ervaring bij het bekijken van jouw rapport?

Color blindness Power BI report checked
Testen op toegankelijkheid

Checklist voor toegankelijkheid in Power BI

Ben je geïnteresseerd in het controleren van je rapporten op toegankelijkheid? Microsoft post zelf ook richtlijnen die je [hier] kunt raadplegen.

    • Controleer het kleurcontrast.
    • Controleer of je rapport werkt voor gebruikers met visuele beperking.
    • Gebruik niet alleen kleur om informatie over te brengen, maar ook tekst en pictogrammen.
    • Voeg alternatieve tekst toe.
    • Controleer de tab volgorde. Is het eenvoudig om door het rapport te navigeren met behulp van sneltoetsen op het toetsenbord?
    • Zijn alle bladwijzers en filters toegankelijk via sneltoetsen op het toetsenbord?
    • Gebruik geen tooltips om belangrijke informatie weer te geven; gebruikers die geen muis kunnen gebruiken, kunnen ze niet zien.
    • Markeer alle “decoraties” zoals vormen als verborgen in de tab volgorde, anders zal de screenreader ze voorlezen.

De belangrijkste punten

Het verbeteren van de toegankelijkheid van Power BI-rapporten is belangrijk, en Power BI biedt veel ingebouwde functionaliteit om rapporten toegankelijker te maken. Sommige van deze functionaliteiten moeten worden geconfigureerd, zoals de alternatieve tekst en de tabvolgorde. Bij het maken van rapporten moeten we altijd rekening houden met en ontwerpen voor het beoogde publiek.
De meeste aspecten die de toegankelijkheid vergroten, zullen alle gebruikers helpen om Power BI-rapporten beter te begrijpen en ermee te werken. Zo verbetert bijvoorbeeld het toevoegen van context door het gebruik van betekenisvolle titels en ondertitels en het kiezen van een kleurenschema dat door een breed scala aan gebruikers kan worden gebruikt, voor iedereen de gebruikerservaring.

Scroll naar boven